Wat boswellia doet naast een geneesmiddel is bij mensen nooit gericht getest. Het duidelijkste signaal betreft bloedverdunners: in laboratoriumonderzoek verlengde boswellia-extract de stollingstijd van bloed van ongeveer 13 naar meer dan 60 seconden, en bij een bloedverdunner zijn na gebruik samen met boswellia bloedingen gemeld. Gebruik je bloedverdunners of diabetesmedicatie, overleg dan eerst met je arts of apotheker.
Kan boswellia samen met medicijnen?
Voor de meeste medicijnen is er geen aanwijzing voor een probleem, maar ook geen onderzoek dat laat zien dat de combinatie veilig is. Bij twee groepen is er wel een concreet signaal: bloedverdunners en bloedsuikerverlagende middelen.
Boswellia serrata, ook bekend als Indische wierook, is in tientallen proeven bij mensen onderzocht. Die proeven keken naar klachten en naar bijwerkingen, niet naar wat boswellia doet met de werking of afbraak van een geneesmiddel.
Wat er wel is, zegt weinig over medicijnen. In een proef met 16 gezonde deelnemers veranderde de opname van boswellia-zuren, curcumine en pijnboomschorsextract niet wanneer er MSM (een zwavelverbinding) bij werd gegeven. Dat ging om supplementen onderling, niet om geneesmiddelen. [1]
In een onderzoek bij 49 mensen met artrose, die één tot zes maanden boswellia met bromelaïne (een enzym uit ananas) gebruikten, werden geen bijwerkingen en geen wisselwerkingen met medicijnen gemeld. Er was geen controlegroep en er werd niet gericht naar wisselwerkingen gezocht, dus een zeldzaam of sluipend effect valt hier niet mee uit te sluiten. [2]
Met welke medicijnen is extra voorzichtigheid nodig?
Bloedverdunners
Dit is het belangrijkste aandachtspunt. Een overzicht van meldingen bij warfarine noemt Boswellia serrata als een van veertien kruiden waarbij na gebruik samen met deze bloedverdunner ernstige gevolgen zijn beschreven, zoals bloedingen en bloeduitstortingen. [3] Warfarine hoort bij dezelfde groep als acenocoumarol en fenprocoumon, de middelen waarvoor je in Nederland bij de trombosedienst komt.
Het gaat om losse meldingen. Ze laten zien dat het kan gebeuren, niet hoe vaak, en ze bewijzen niet dat boswellia de oorzaak was.
Laboratoriumonderzoek maakt het signaal wel aannemelijk. Boswellia-extract remde daar het samenklonteren van bloedplaatjes volledig en verlengde de stollingstijd van bloedplasma van ongeveer 13 naar meer dan 60 seconden. [4] Dat is gemeten in een reageerbuis, bij concentraties die je niet zomaar kunt vertalen naar een capsule. Of een normale dosis de stolling bij mensen meetbaar remt, is niet onderzocht.
Voor nieuwere bloedverdunners (zoals apixaban of rivaroxaban) en voor bloedplaatjesremmers (zoals acetylsalicylzuur of clopidogrel) zijn er geen meldingen of onderzoeken gevonden. Omdat boswellia in het laboratorium zowel de bloedplaatjes als de stolling remde, is overleg ook bij deze middelen verstandig. Stop of verander een bloedverdunner nooit zelf.
Diabetesmedicatie
Boswellia kan zelf de bloedsuiker verlagen. In een bundeling van vijf onderzoeken met 287 mensen met diabetes type 2 daalde het HbA1c (de maat voor je gemiddelde bloedsuiker over de afgelopen maanden) duidelijk bij gebruik van boswellia. De nuchtere bloedsuiker veranderde niet aantoonbaar. [5]
Voor wie insuline of bloedsuikerverlagende tabletten gebruikt, is dat een reden voor overleg: twee middelen die dezelfde kant op werken, kunnen samen meer doen dan je medicatie alleen. Hoe vaak dat tot een te lage bloedsuiker leidt, is niet gemeten. Controleer je waarden de eerste weken wat vaker als je arts akkoord is.
Ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID’s)
Naar boswellia samen met ibuprofen, naproxen of diclofenac is geen gericht onderzoek gedaan. Wel geven beide soms maagklachten, en NSAID’s remmen de bloedplaatjes licht. Gebruik je ze dagelijks, laat de combinatie dan beoordelen.
Meerdere medicijnen tegelijk
Hoe meer medicijnen je gebruikt, hoe groter de kans dat er één tussen zit dat nauwkeurig moet worden afgesteld. De proeven met boswellia zijn vooral gedaan bij mensen met artrose die verder weinig gebruikten. Voor ouderen met een lange medicijnlijst zeggen ze weinig.
Welke bijwerkingen van boswellia zijn bekend?
Boswellia zelf wordt goed verdragen. Lichte maag-darmklachten, zoals misselijkheid of buikpijn, zijn de bijwerking die het vaakst terugkomt.
De grootste recente analyse bundelde 39 onderzoeken met 4599 mensen met knieartrose, verdeeld over zeven supplementen. Boswellia kwam daaruit als goed verdragen naar voren. [6]
In een proef met 30 mensen met knieartrose, die acht weken boswellia en acht weken placebo (een nepmiddel) kregen, bleven de bijwerkingen beperkt tot lichte maag-darmklachten. [7]
Ook bij een veel hogere dosis bleef het daarbij. In een ziekenhuisonderzoek kregen 44 patiënten tijdens een bestraling 4200 mg boswellia per dag of placebo. Zes mensen in de boswelliagroep meldden lichte maag-darmklachten; ernstige bijwerkingen kwamen in geen van beide groepen voor. [8]
Deze cijfers gaan over boswellia alleen. Dat een middel goed wordt verdragen, zegt niets over wat het doet naast een bloedverdunner. Meer hierover lees je in ons artikel over de bijwerkingen van boswellia.
Wanneer is overleg met arts of apotheker verstandig?
Overleg vóór je begint in deze situaties:
- je gebruikt een bloedverdunner of een bloedplaatjesremmer;
- je gebruikt insuline of andere bloedsuikerverlagende medicatie;
- je gebruikt dagelijks NSAID’s;
- je gebruikt meerdere geneesmiddelen tegelijk, of een middel dat nauwkeurig wordt afgesteld;
- je wordt binnenkort geopereerd;
- je bent zwanger of geeft borstvoeding. Daarvoor is te weinig bekend om de veiligheid te beoordelen.
Neem de verpakking of een foto van het etiket mee. De apotheker heeft de naam van het extract, de hoeveelheid per dag en de overige ingrediënten nodig. Dat geldt ook voor combinatieproducten met bijvoorbeeld curcumine of bromelaïne.
Praktische tips voor veilig gebruik
- Begin niet met meerdere nieuwe supplementen tegelijk. Krijg je klachten, dan weet je niet waar ze vandaan komen.
- Pas je voorgeschreven medicatie nooit zelf aan om een supplement te kunnen gebruiken.
- Gebruik je een bloedverdunner en heb je groen licht gekregen? Meld het gebruik dan ook bij de trombosedienst en let op blauwe plekken, bloedend tandvlees of een bloedneus die niet stopt.
- Houd je aan de dosering op het etiket. Hoeveel in onderzoek is gebruikt, staat in ons artikel over de dosering van boswellia.
Wil je eerst weten wat boswellia precies is? Lees dan wat boswellia is en hoe het wordt gebruikt.
Samenvatting: wat kun je onthouden?
Onderzoek bij mensen naar boswellia samen met een geneesmiddel ontbreekt. Er zijn twee concrete signalen. Bij bloedverdunners zijn bloedingen gemeld, en in het laboratorium verlengde boswellia-extract de stollingstijd van ongeveer 13 naar meer dan 60 seconden. Bij diabetes type 2 daalde in vijf onderzoeken met 287 deelnemers de gemiddelde bloedsuiker, wat naast bloedsuikerverlagende medicatie kan optellen.
Gebruik je geen medicijnen uit deze groepen, dan zijn lichte maag-darmklachten de bijwerking waar je rekening mee houdt. Gebruik je ze wel, overleg dan eerst.
Flowerside Comfort combineert fytosomale curcumine (Meriva®) en fytosomale boswellia (Casperome®): vormen gekoppeld aan vetachtige stoffen die in onderzoek bij mensen beter werden opgenomen dan gewone extracten. Ook voor Comfort geldt: gebruik je medicijnen, overleg dan eerst. Bekijk de samenstelling van Flowerside Comfort.
Veelgestelde vragen
Mag je boswellia gebruiken als je bloedverdunners slikt?
Niet zonder overleg met je arts, apotheker of de trombosedienst. Bij warfarine, een bloedverdunner uit dezelfde groep als acenocoumarol en fenprocoumon, zijn bloedingen gemeld na gebruik samen met boswellia, en in laboratoriumonderzoek remde boswellia-extract de stolling. Hoe groot het risico bij een normale dosis is, is niet gemeten.
Kan boswellia samen met ibuprofen of een andere ontstekingsremmende pijnstiller?
Daar is geen gericht onderzoek naar gedaan. Beide kunnen maagklachten geven. Gebruik je zo’n pijnstiller af en toe, dan is er geen bekend bezwaar; gebruik je hem dagelijks, laat de combinatie dan beoordelen door je arts of apotheker.
Heeft boswellia invloed op je bloedsuiker?
Bij mensen met diabetes type 2 daalde in vijf onderzoeken met samen 287 deelnemers de gemiddelde bloedsuiker over langere tijd. Gebruik je insuline of bloedsuikerverlagende tabletten, bespreek boswellia dan vooraf en controleer je waarden in het begin vaker.
Moet je boswellia voor een operatie stoppen?
Er is geen onderbouwde stoptermijn. Omdat boswellia-extract in laboratoriumonderzoek de stolling remde, meld je het gebruik vooraf aan de arts of anesthesist (narcosearts). Die beslist of en wanneer je stopt.
Bronnen
- Pharmacokinetic assessment of constituents of Boswellia serrata, pine bark extracts, curcumin in combination including methylsulfonylmethane in healthy volunteers.Bij 16 gezonde deelnemers veranderde de opname van boswellia-zuren, curcumine en pijnboomschorsextract niet wanneer er MSM bij werd gegeven. De studie ging over supplementen onderling, niet over geneesmiddelen.
- Benefits of a Food Supplement Containing Boswellia serrata and Bromelain for Improving the Quality of Life in Patients with Osteoarthritis: A Pilot Study.Bij 49 mensen met artrose die één tot zes maanden boswellia met bromelaïne gebruikten, werden geen bijwerkingen en geen wisselwerkingen met medicijnen gemeld. Er was geen controlegroep.
- Warfarin interactions with medicinal herbs.Dit overzicht noemt Boswellia serrata als een van veertien kruiden waarbij na gebruik samen met warfarine ernstige gevolgen zijn gemeld, zoals bloedingen en bloeduitstortingen. Het gaat om losse meldingen, die niet laten zien hoe vaak dit voorkomt.
- Gum resin of Boswellia serrata inhibited human monocytic (THP-1) cell activation and platelet aggregation.Laboratoriumonderzoek, niet bij mensen. Boswellia-extract remde het samenklonteren van bloedplaatjes volledig en verlengde de stollingstijd van bloedplasma van ongeveer 13 naar meer dan 60 seconden.
- Effect of boswellia (Boswellia serrata L.) supplementation on glycemic markers and lipid profile in type 2 diabetic patients: a systematic review and meta-analysis.In vijf onderzoeken met 287 mensen met diabetes type 2 daalde de gemiddelde bloedsuiker over langere tijd (HbA1c) bij gebruik van boswellia; de nuchtere bloedsuiker veranderde niet aantoonbaar. Hier genoemd als reden voor overleg bij bloedsuikerverlagende medicatie.
- Comparative Effectiveness of Nutritional Supplements in the Treatment of Knee Osteoarthritis: A Network Meta-Analysis.Deze analyse van 39 gerandomiseerde onderzoeken met 4599 mensen met knieartrose vergeleek zeven supplementen met placebo. Boswellia kwam eruit als goed verdragen. Wisselwerkingen met medicijnen zijn niet onderzocht.
- Efficacy and tolerability of Boswellia serrata extract in treatment of osteoarthritis of knee–a randomized double blind placebo controlled trial.Bij 30 mensen met knieartrose, die acht weken boswellia en acht weken placebo kregen, werd boswellia goed verdragen. De bijwerkingen bleven beperkt tot lichte maag-darmklachten.
- Boswellia serrata acts on cerebral edema in patients irradiated for brain tumors: a prospective, randomized, placebo-controlled, double-blind pilot trial.Hier alleen gebruikt als gegeven over verdraagbaarheid bij een hoge dosis: bij 4200 mg boswellia per dag meldden zes patiënten lichte maag-darmklachten en kwamen geen ernstige bijwerkingen voor.